Tarcza antykryzysowa – co i jak?

INFORMACJA


w sprawie wybranych uprawnień dla przedsiębiorców wynikających z tzw. ustaw dotyczącej tarczy antykryzysowej

W dniu 31 marca 2020 r. Sejm ostatecznie przyjął rządowe projekty ustaw dotyczących tzw. tarczy antykryzysowej, mającej na celu poprawę sytuacji przedsiębiorców dotkniętych skutkami rozprzestrzeniania się koronawirusa powodującego chorobę COVID-19, utrzymanie płynności finansowej przez przedsiębiorców, którzy prowadzą działalność gospodarczą w zakresie szczególnie narażonym na straty ekonomiczne związane z epidemią, utrzymanie miejsc pracy i minimalizację innych negatywnych skutków epidemii. Część poprawek Senatu została przyjęta, część odrzucona i jeszcze 31 marca 2020 r. Prezydent RP podpisał ustawę, która została opublikowana w Dz.U. z 2020 r. pod poz. 568.

Niniejszy dokument zawiera ogólne i jedynie wybrane, a nie wszystkie zagadnienia, przewidziane w Ustawie z dnia 31 marca 2020 r. o zmianie ustawy o szczególnych rozwiązaniach związanych zzapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanychnimi sytuacji kryzysowych oraz niektórych innych ustaw (nie analizowano i nie przedstawiono szczegółowych rozwiązań dotyczących np. zamówień publicznych, branży transportowej, etc) oraz z Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 31 marca 2020 r. w sprawie ustanowienia określonychograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii.

Niniejsza informacja ma charakter poglądowy i nie zawiera wszystkich i wyczerpujących informacji potrzebnych do skorzystania z omawianych w niej uprawnień (ustawa ma 91 stron). Na Państwa odrębne zlecenie możemy oczywiście przygotować poszerzoną informację dotyczącą poszczególnych zagadnień.

Wszelkie prawa autorskie do niniejszej informacji przysługują Kobiela Szczęsny Radcy Prawni sp. p. z siedzibą w Krakowie (Kancelaria) i dalsze jej wykorzystywanie, przesyłanie, jakiekolwiek udostępnianie w całości lub części wymaga zgody ww. Kancelarii.

I.1.

ZUS

Zwolnienie mikroprzedsiębiorców (zatrudniających do 9 osób ubezpieczonych) i samozatrudnionych z płacenia składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne przez okres 3 miesięcy (marzec, kwiecień, maj 2020 r.).

Warunkiem umożliwiającym zwolnienie z ww. składek jest prowadzenie działalności gospodarczej przed dniem 1 lutego 2020 r. W przypadku osób prowadzących działalność gospodarczą i opłacających składki wyłącznie za siebie, zwolnienie z tytułu składek będzie przysługiwać, jeśli przychód z prowadzonej działalności (uzyskany w miesiącu poprzedzającym miesiąc, w którym został złożony wniosek o zwolnienie z tytułu nieopłaconych składek – w lutym) nie był wyższy od 300% prognozowanego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia brutto w gospodarce narodowej w 2020 r. (tj. 15 681,00 zł). Wniosek o zwolnienie z obowiązku opłacania należności z tytułu składek płatnik składek przekazuje do ZUS do 30 czerwca 2020 r. Zamarzec, kwiecień i maj 2020 r. płatnik składek zobowiązany jest przesyłać deklaracjerozliczeniowe lub imienne raporty miesięczne na zasadach i w terminach określonych wprzepisach ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, chyba że zgodnie z tymi przepisamizwolniony jest z obowiązku ich składania. Warunkiem zwolnienia z obowiązku opłacanianależności z tytułu składek, jest przesłanie deklaracji rozliczeniowych lub imiennych raportówmiesięcznych należnych za marzec, kwiecień i maj 2020 r. nie później niż do dnia 30 czerwca2020 r., chyba że płatnik składek zwolniony jest z obowiązku ich składania.

  1. Świadczenie z ZUS z tytułu przestoju ekonomicznego, nieoskładkowane i nieopodatkowane(świadczenie postojowe):
    1. a)  dla osób zatrudnionych na podstawie umowy cywilnoprawnej i samozatrudnionych – wwysokości 80 % minimalnego wynagrodzenia, jeśli przychód spadł o co najmniej 15 % w stosunku do poprzedniego miesiąca, pod warunkiem, że przychód w poprzednim miesiącu był niższy niż 300 % przeciętnego wynagrodzenia brutto w gospodarce narodowej z poprzedniego kwartału,
    2. b)  dla osób na karcie podatkowej lub ryczałcie ewidencjonowanym, zwolnionych z VAT – w wysokości 50 % minimalnego wynagrodzenia,
    3. c)  w przypadku osób, które w miesiącu poprzedzającym miesiąc złożenia wniosku uzyskałyprzychody z tytułu umowy cywilnoprawnej, w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych, poniżej 50% minimalnego wynagrodzenia – w wysokości wynagrodzenia z tytułu wykonywania umowy cywilnoprawnej.
  2. Czasowe zniesienie opłaty prolongacyjnej za odroczenie terminu płatności lub rozłożenie na raty należności ZUS-owskich.

II. WYNAGRODZENIA I INNE SPRAWY PRACOWNICZE

  1. Prawo pracodawcy do obniżenia wymiaru czasu pracy o 20%, nie więcej niż do 0,5 etatu, z zastrzeżeniem, że wynagrodzenie pracownika nie może być niższe niż minimalne wynagrodzenie za pracę ustalane na podstawie przepisów o minimalnym wynagrodzeniu za pracę, z uwzględnieniem wymiaru czasu pracy.
  2. Pracownikowi objętemu przestojem ekonomicznym pracodawca wypłaca wynagrodzenie obniżone nie więcej niż o 50%, nie niższe jednak niż w wysokości minimalnego wynagrodzeniaza pracę ustalanego na podstawie przepisów o minimalnym wynagrodzeniu za pracę, z uwzględnieniem wymiaru czasu pracy.
  3. Dofinansowanie wynagrodzeń pracowniczych

Każdy przedsiębiorca (odwołanie do art. 4 ust. 1 i 2 Prawa przedsiębiorców), bez względu na liczbę zatrudnionych pracowników, pod warunkami wskazanymi w pkt. 1 i 2 powyżej oraz poniżej możezwrócić się z wnioskiem o przyznanie świadczeń na rzecz ochrony miejsc pracyo wypłatę ze środkówFunduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych (FGŚP) świadczeń na dofinansowanie wynagrodzenia pracowników objętych przestojem ekonomicznym albo obniżonym wymiarem czasupracy, w następstwie wystąpienia COVID-19.

W RAZIE PRZESTOJU EKONOMICZNEGO

Ze środków FGŚP można uzyskać dofinansowanie wynagrodzenia pracownika w wysokości 50%minimalnego wynagrodzenia za pracę, z uwzględnieniem wymiaru czasu pracy.

W RAZIE OBNIŻONEGO WYMIARU CZASU PRACY

Wynagrodzenie pracownika w tej sytuacji może być dofinansowywane ze środków FGŚP do wysokościpołowy wynagrodzenia, jednak nie więcej niż 40% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia z poprzedniego kwartału ogłaszanego przez Prezesa GUS.

POZOSTAŁE WARUNKI DOFINANSOWANIA WYNAGRODZEŃ

Konieczne jest wystąpienie spadku obrotów gospodarczych pracodawcy (w ujęciu ilościowym lubwartościowym) o:

a) nie mniej niż o 15 % – liczony jako stosunek łącznych obrotów w ciągu dowolnych 2 kolejnych miesięcy w okresie po 1 stycznia 2020 r. (do dnia poprzedzającego dzień złożeniawniosku) do łącznych obrotów z analogicznych 2 miesięcy z roku poprzedniego) lub

b) nie mniej niż o 25 % – liczony jako stosunek obrotów z dowolnego miesiąca po 1 stycznia 2020 r. (do dnia poprzedzającego dzień złożenia wniosku) w porównaniu do obrotów z miesiąca poprzedniego.

Za miesiąc uważa się także 30 kolejno po sobie następujących dni kalendarzowych, w przypadku gdyokres porównawczy rozpoczyna się w trakcie miesiąca kalendarzowego, to jest w dniu innym niżpierwszy dzień danego miesiąca kalendarzowego.

Ze środków FGŚP przysługują środki na opłacanie składek na ubezpieczenie społeczne pracowników należne od pracodawcy od przyznanych świadczeń.

Z powyższego dofinansowania może skorzystać pracodawca, który zasadniczo nie zalega w regulowaniu zobowiązań podatkowych, składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, Fundusz Pracy lub Fundusz Solidarnościowy do końca trzeciego kwartału 2019 r. i wobec którego nie zachodzą przesłanki do ogłoszenia upadłości.

Dofinansowanie nie przysługuje do wynagrodzeń pracowników, jeżeli wynagrodzenie uzyskane w miesiącu poprzedzającym miesiąc, w którym został złożony wniosek o dofinansowanie było wyższe niż300% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia brutto w gospodarce narodowej z poprzedniego kwartału ogłaszanego przez Prezesa GUS.

Warunki i tryb wykonywania pracy w okresie przestoju ekonomicznego lub obniżonego wymiaru czasu pracy ustala się w porozumieniu pomiędzy pracodawcą a organizacjami związkowymi lub przedstawicielami pracowników (jeżeli u pracodawcy nie działa organizacja związkowa). Porozumienie musi zawierać określoną treść.

Przepisy o dofinansowaniu stosuje się odpowiednio do do osób zatrudnionych na podstawie umowy opracę nakładczą lub umowy zlecenia albo innej umowy o świadczenie usług albo która wykonuje pracęzarobkową na podstawie innej niż stosunek pracy na rzecz pracodawcy będącego rolniczą spółdzielniąprodukcyjną lub inną spółdzielnią zajmującą się produkcją rolną, jeżeli z tego tytułu podlegaobowiązkowi ubezpieczeń: emerytalnemu i rentowemu, z wyjątkiem pomocy domowej zatrudnionejprzez osobę fizyczną.

Przedsiębiorca, może otrzymać omawiane dofinansowanie jeśli nie uzyskał pomocy w odniesieniu dotych samych pracowników w zakresie takich samych tytułów wypłat na rzecz ochrony miejsc pracy.

Powyższe świadczenia będą przysługiwać przez łączny okres 3 miesięcy przypadających od daty złożenia wniosku. Rada Ministrów może, w celu przeciwdziałania skutkom gospodarczym COVID-19, w drodze rozporządzenia, przedłużyć ten okres, mając na względzie okres obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii oraz skutki nimi wywołane.

  1. Dofinansowanie części kosztów wynagrodzeń pracowników oraz należnych składek na ubezpieczenia społeczne przez starostę, w przypadku przedsiębiorców (dotyczy tylkomikroprzedsiębiorców, małych oraz średnich przedsiębiorców) zatrudniających pracowników oraz części kosztów prowadzenia działalności w przypadku przedsiębiorcy będącego osobą fizyczną niezatrudniającego pracowników, na okres nie dłuższy niż 3 miesiące, w zależności od spadku obrotów w różnej wysokości nawet do 90% minimalnego wynagrodzenia danego pracownika. Starosta może też udzielić jednorazowo pożyczki do kwoty 5000 zł na pokryciebieżących kosztów prowadzenia działalności gospodarczej mikroprzedsiębiorcy.
  2. Umożliwienie pracodawcom wprowadzenia bardziej elastycznych zasad ustalania pracownikom czasu pracy i modyfikacji warunków zatrudnienia w celu zachowania miejsc pracy (ograniczenie nieprzerwanego odpoczynku dobowego i tygodniowego, wprowadzenie systemu równoważnego czasu pracy bez konieczności spełnienia przesłanek z Kodeksu pracy).U pracodawcy, u którego wystąpił spadek obrotów gospodarczych w następstwie wystąpienia COVID-19 (nie mniej niż o 15 % – stosunek łącznych obrotów w ciągu dowolnych 2 kolejnych miesięcy w okresie od stycznia 2020 r. do łącznych obrotów z analogicznych 2 miesięcy z roku ubiegłego; lub nie mniej niż o 25 % obrotów w miesiącu w okresie od stycznia 2020 r. w porównaniu do miesiąca poprzedniego) i który zasadniczo (są pewne wyjątki) nie zalega w regulowaniu zobowiązań podatkowych, składek na ubezpieczenia społeczne, ubezpieczenie zdrowotne, FGŚP, Fundusz Pracy lub Fundusz Solidarnościowy do końca trzeciego kwartału 2019 r., dopuszczalne jest:- ograniczenie nieprzerwanego dobowego odpoczynku, do nie mniej niż 8 godzin, inieprzerwanego tygodniowego odpoczynku, do nie mniej niż 32 godzin, obejmującego co najmniej 8 godzin nieprzerwanego odpoczynku dobowego;- zawarcie z organizacjami związkowymi lub przedstawicielami pracowników (jeżeli u pracodawcy nie działają organizacje związkowe) porozumienia o wprowadzeniu systemu równoważnego czasu pracy, w którym jest dopuszczalne przedłużenie dobowego wymiaru czasu pracy, nie więcej jednak niż do 12 godzin, w okresie rozliczeniowym nieprzekraczającym 12 miesięcy. Przedłużony dobowy wymiar czasu pracy jest równoważony krótszym dobowym wymiarem czasu pracy w niektórych dniach lub dniami wolnymi od pracy;- zawarcie porozumienia z organizacjami związkowymi lub przedstawicielami pracowników (jeżeli u pracodawcy nie działają organizację związkowe) o stosowaniu mniej korzystnych warunków zatrudnienia pracowników niż wynikające z umów o pracę zawartych z tymi pracownikami, w zakresie i przez czas ustalony w porozumieniu.

Pracodawca przekazuje kopię porozumienia właściwemu okręgowemu inspektorowi pracy w terminie 5dni roboczych od dnia zawarcia porozumienia.

  1. Przyznanie kolejnego dodatkowego zasiłku opiekuńczego przez okres nie dłuższy niż 14 dni dla ubezpieczonego zwolnionego od wykonywania pracy z powodu konieczności osobistego sprawowania opieki nad dzieckiem w wieku do ukończenia 8 lat. Do okresu kolejnych 14 dni nie wlicza się dotychczas wykorzystanego okresu dodatkowego zasiłku opiekuńczego.
  2. Poszerzenie kręgu osób uprawnionych do dodatkowego zasiłku opiekuńczego:

a) o ubezpieczonego zwolnionego od wykonywania pracy z powodu konieczności osobistego sprawowania opieki nad dzieckiem legitymującym się orzeczeniem o znacznym lub

umiarkowanym stopniu niepełnosprawności do ukończenia 18 lat albo dzieckiem z orzeczeniem o niepełnosprawności lub orzeczeniem o potrzebie kształcenia specjalnego, w przypadku zamknięcia placówki, do której uczęszcza,

  1. b)  o ubezpieczonego zwolnionego od wykonywania pracy z powodu konieczności osobistego sprawowania opieki nad dorosłą osobą niepełnosprawną, w przypadku zamknięcia placówek dziennego pobytu,
  2. c)  o rolników.

8. Poszerzenie sytuacji, w której zasiłek opiekuńczy będzie przysługiwać, o niemożność sprawowania opieki przez nianię lub dziennego opiekuna.

9. Wprowadzenie elastycznego mechanizmu wydłużenia okresu pobierania zasiłku opiekuńczego (uprawnienie Rady Ministrów).

9. Zagwarantowanie młodocianym pracownikom zatrudnionym w celu przygotowania zawodowego obligatoryjnego zwolnienia z obowiązku świadczenia pracy przez pracodawcę w okresie czasowego ograniczenia funkcjonowania jednostek systemu oświaty (gdy pracodawca wypłaci wynagrodzenie za ten okres zostanie mu ono zrefundowane na podstawie obowiązującej umowy refundacyjnej). Przepis obowiązuje od dnia 12.03.2020 r.

10. Zmiany w zakresie badań lekarskich pracowników

Zawieszenie obowiązków wykonywania badań okresowych na czas trwania stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii. Pracodawca i pracownik są obowiązani niezwłocznie podjąć wykonywanie zawieszonych obowiązków i wykonać je w okresie nie dłuższym niż 60 dni od dnia odwołania danego stanu.

W przypadku braku dostępności do lekarza uprawnionego do przeprowadzenia badania wstępnego lubkontrolnego, badanie takie może przeprowadzić i wydać odpowiednie orzeczenie lekarskie inny lekarz. Orzeczenie lekarskie wydane przez innego lekarza traci moc po upływie 30 dni od dnia odwołania stanu zagrożenia epidemicznego albo od dnia odwołania stanu epidemii.

11. Zmiany w zakresie zezwoleń dla cudzoziemców

Ustawowy termin na złożenie przez cudzoziemców wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy lub stały, o przedłużenie okresu pobytu w ramach ruchu bezwizowego oraz na przedłużenie pobytu na podstawie wizy Schengen lub wizy krajowej, który przypada w okresie stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii, ogłoszonego w związku z zakażeniami wirusem SARS-CoV-2, ulega przedłużeniu do upływu 30 dnia następującego po dniu odwołania tego ze stanów, który obowiązywał jako ostatni. W tym czasie pobyt uważa się za legalny, pod warunkiem, że cudzoziemiec w terminie 30 dni od dnia następującego po dniu odwołania zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii, złoży odpowiedni wniosek. Okres ważności zezwolenia na pobyt czasowy oraz wizy krajowej ulega przedłużeniu z mocy prawa do upływu 30 dnia następującego po dniu odwołania stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii, ogłoszonego w związku z zakażeniami wirusem SARS-CoV-2jeżeli ostatni dzień ich okresu ważności przypadał w czasie zagrożenia. W przypadkach wyżej opisanych nie wymienia się karty pobytu lub nie umieszcza się nowej naklejki wizowej.

Okres ważności zezwolenia na pracę ulega przedłużeniu z mocy prawa do upływu 30 dnia następującego po dniu odwołania stanu zagrożenia epidemicznego lub stanu epidemii, ogłoszonego w związku z zakażeniami wirusem SARS-CoV-2, jeżeli ostatni dzień zezwolenia przypadał w czasie zagrożenia. W przypadku przedłużenia okresu ważności zezwolenia na pracę kolejny wniosek o wydanie lub przedłużenie zezwolenia na pracę składa się nie wcześniej niż w terminie 90 dni przed upływem okresu ważności zezwolenia na pracę określonego w tym zezwoleniu i nie później niż w ostatnim dniu przedłużonego okresu ważności.

III. PODATKI

  1. Przesunięcie terminu płatności zaliczek na podatek dochodowy od wypłacanych wynagrodzeńw marcu i kwietniu 2020 r. (do 1 czerwca 2020 r.) dla płatników którzy ponieśli negatywne konsekwencje ekonomiczne z powodu COVID-19.
  2. Przesunięcie (fakultatywne) terminu do zapłaty podatku od przychodów z budynków za miesiące marzec-maj 2020 r. do 20 lipca 2020 r. (zasadniczo, gdy przychody niższe o co najmniej 50 % – w stosunku do analogicznego miesiąca poprzedniego roku podatkowego, a w przypadku podatnika, który rozpoczął prowadzenie działalności gospodarczej w trakcie 2019 r. – w stosunku do uzyskanych w tym roku średnich przychodów oraz podatnik poniósł negatywne konsekwencje ekonomiczne z powodu COVID-19).
  3. Czasowe zniesienie opłaty prolongacyjnej przy udzielaniu ulg w zapłacie należności podatkowych stanowiących dochód budżetu państwa, gdy wniosek o udzielenie ulgi został złożony w czasie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego i epidemii COVID-19 oraz w okresie 30 dni po ustaniu tego stanu. Umożliwienie Ministrowi Finansów wydania rozporządzenia dotyczącego zaniechania poboru w całości lub części odsetek od zaległości podatkowych, wskazując rodzaj podatku, zakres terytorialny i kategorie podmiotów objętych zaniechaniem poboru odsetek od zaległości podatkowych.
  4. Umożliwienie podatnikom podatku CIT i PIT, którzy ponoszą negatywne konsekwencje ekonomiczne z powodu COVID-19, odliczenia straty poniesionej w 2020 r., od dochodu z działalności, uzyskanego w 2019 r. – gdy w 2020 r. osiągną przychody niższe o co najmniej 50 % w porównaniu do 2019 r.
  5. Umożliwienie dokonania odliczenia od dochodu (przychodu) darowizn przekazanych na przeciwdziałanie COVID-19 – odliczeniu będą podlegały darowizny przekazane podmiotom wykonującym działalność leczniczą, a także przekazane Agencji Rezerw Materiałowych oraz Centralnej Bazie Rezerw Sanitarno-Przeciwepidemicznych.
  6. Odstąpienie od stosowania, w zakresie zaliczek na podatek PIT i CIT, przepisów dotyczących tzw. złych długów wobec podatnika będącego dłużnikiem (gdy osiąga przychody mniejsze o co najmniej 50 % – w stosunku do analogicznych okresów w 2019 roku).
  7. Możliwość odstąpienia przez „małych podatników” od opłacania zaliczek w formie uproszczonej opłacanych za miesiące marzec – grudzień 2020 r.
  8. Odroczeniewprowadzeniapodatkuodsprzedażydetalicznejdo1stycznia2021r.
  9. Zwolnienia z podatku dochodowego otrzymanego świadczenia postojowego na podstawieustawy tzw. tarczy antykryzysowej.

10.Podwyższenie limitów zwolnień przedmiotowych w podatku dochodowym od osób fizycznych.

11.Wprowadzenie przepisów umożliwiających radom gminy:

  1. a)  wprowadzenie za część 2020 roku zwolnienia z podatku od nieruchomości wskazanymgrupom przedsiębiorców, których płynność finansowa uległa pogorszeniu w związku zponoszeniem negatywnych konsekwencji ekonomicznych z powodu COVID-19,
  2. b)  przedłużenie, w drodze zarządzenia organów wykonawczych, terminów płatności rat podatku od nieruchomości, płatnych w kwietniu, maju i czerwcu 2020 r. – nie dłużej niż do 30 września tego roku.

12.Termin składania zeznań podatkowych – złożenie organowi podatkowemu zeznania o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) za 2019 r. oraz wpłacenie należnego podatku dochodowego od osób fizycznych po upływie terminu na jego złożenie, nie później jednak niż w terminie do dnia 31 maja 2020 r. jest równoznaczne ze złożeniem przez podatnika podatku dochodowego od osób fizycznych zawiadomienia o czynnym żalu. W takim przypadku organ nie wszczyna postępowania o przestępstwo lub wykroczenie skarbowe, a wszczęte umarza. Prowadzi to do faktycznego wydłużenia terminu na złożenie rocznego zeznania podatkowego PIT za 2019 r. do dnia 31 maja 2020 r.

IV. ODROCZENIA W REALIZACJI NIEKTÓRYCH OBOWIĄZKÓW

  1. Przesunięcie obowiązku składania nowego pliku JPK_VAT (deklaracja wraz z ewidencją) z 1 kwietnia na 1 lipca 2020 r. dla wszystkich podatników (podatnicy będą mogli dobrowolnie złożyć nowy JPK_VAT w maju 2020 r.).
  2. Przesunięcie terminu stosowania nowej matrycy stawek VAT o 3 miesiące, tj. od 1 lipca 2020 r.
  3. Przesunięcie o pół roku obowiązku dot. Pracowniczych Planów Kapitałowych w średnich przedsiębiorstwach – tj. terminu na zawarcie umów o zarządzanie PPK i o prowadzenie PPK (odpowiednio do 27 października 2020 r. oraz 10 listopada 2020 r.).
  4. Przesunięcie o 3 miesiące terminu obowiązku zgłoszenia informacji do Centralnego Rejestru Beneficjentów Rzeczywistych (ustawa o przeciwdziałaniu praniu brudnych pieniędzy) – tj. do dnia lipca 2020 r.
  5. Wydłużenie terminu na złożenie informacji o cenach transferowych do 30 września 2020 r.
  6. Wydłużenie terminu na złożenie zawiadomienia o dokonaniu zapłaty na rachunek niezamieszczony w wykazie podatników VAT, o którym mowa w art. 96b ust. 1 ustawy o VAT (z 3-dniowego do 14-dniowego).
  7. Możliwość odroczenia terminu wykonania badań urządzeń technicznych, z zachowaniem możliwości eksploatacji przez maksymalny okres kolejnych 6 miesięcy.
  8. Wydłużenie okresu sporządzania dokumentów ewidencji odpadów w formie papierowej do 31 grudnia 2020 r.
  9. Przedłużenie obowiązywania okresu przejściowego dot. nabywania paliw opałowych na „starych zasadach” (z 31 marca 2020 r. do 31 sierpnia 2020 r.).
  10. Umożliwienie Ministrowi Finansów określania, w drodze rozporządzenia, innych terminów m.in. przekazania danych, informacji, deklaracji, sprawozdań, raportów, zestawień, wniosków, składek, opłat oraz wpłat, jak również innych terminów wypełniania obowiązków w zakresie ewidencji oraz w zakresie sporządzenia, zatwierdzenia, udostępnienia i przekazania do właściwego rejestru, jednostki lub organu określonych sprawozdań lub informacji, w celu wsparcia podmiotów w wypełnianiu obowiązków informacyjnych i sprawozdawczych w okresie stanu epidemicznego lub epidemii.

11. Wydłużenie terminów na dokonanie czynności związanych ze schematami podatkowymi (z wyłączeniem standaryzowanych i transgranicznych), od dnia 31 marca 2020 r. na czas odwołania stanu zagrożenia epidemią i epidemii, ale uwaga nie dłużej niż do dnia 30 czerwca 2020 r. W

V.

miarę możliwości rekomendujemy jednak wykonywanie tych obowiązków na bieżąco, zwłaszcza gdy ustawa stanowi, że czynności dokonane w tym okresie są skuteczne.

NAJEM, CZYNNOŚCI ZWIĄZANE Z HANDLEM W NIEDZIELĘ, ROZSZERZENIE ZAKAZU PROWADZENIA NIEKTÓRYCH RODZAJÓW DZIAŁALNOŚCI, DODATKOWE OBOWIĄZKI SKLEPÓW WZGLĘDEM KLIENTÓW

1. Czasowe wygaszanie umów najmu

Umowy najmu albo inne umowy o korzystanie z powierzchni w obiektach handlowych o powierzchni sprzedaży powyżej 2000m2 zostały czasowo wygaszone, wobec czego najemcy i wynajmujący nie są zobowiązani do wzajemnych świadczeń. Po ustaniu zakazu dotychczas korzystający z powierzchni w galerii handlowej będą zobowiązani do złożenia oferty przedłużenia czasowo wygaszonego stosunku prawnego na takich samych zasadach jak wynikające z postanowień umowy, jednak przez dłuższy okres tj. okres zakazu i dodatkowo sześć miesięcy od dnia odwołania tego zakazu. Jeśli oferta nie zostanie złożona w terminie trzech miesięcy od dnia zniesienia zakazu, umowy będą uważane za niewygaszone czasowo.

Wygaśnięcie umowy najmu przez czas trwania zakazu prowadzenia działalności może spowodować wystąpienie przez wynajmujących z szeregiem roszczeń względem najemców np. o opróżnienie lokalu, o zawarcie umowy przechowania pozostawionych w lokalu towarów i wyposażenia, o odszkodowanie (zapłatę) za pozostawienie towarów i wyposażenia w lokalu, odszkodowania ze bezumowne korzystanie z lokalu czy też żądanie zwrotu opłat eksploatacyjnych.

2. Rozładunek towarów pierwszej potrzeby

Nowe przepisy wyłączają zakaz wykonywania w niedzielę (za wyjątkiem niedziel, w które przypada święto) czynności związanych z handlem, polegających na rozładowywaniu, przyjmowaniu i ekspozycji towarów pierwszej potrzeby oraz powierzania pracownikowi lub zatrudnionemu wykonywania takich czynności.

3. Łatwiejsze przedłużenie niektórych umów najmu

Ustawa przewiduje możliwość przedłużenia na warunkach dotychczasowych czasu obowiązywania niektórych umów najmu (zarówno lokali mieszkalnych, jak i lokali o innym przeznaczeniu) do dnia 30 czerwca 2020 r. na podstawie jednostronnego oświadczenia woli najemcy. Regulacja dotyczy zasadniczo takich umów, które wygasają przed 30 czerwca 2020 r.

4. Rozszerzenie zakazu prowadzenia niektórych działalności

Nowe przepisy przewidują rozszerzenie zakazu prowadzenia działalności w obiektach handlowych o powierzchni sprzedaży powyżej 2000 m2. Rozporządzenie ustanawia zakaz w soboty i niedzielę handlu detalicznego w takich obiektach, w których przeważająca działalność polega na sprzedaży artykułów budowlanych i remontowych.

Ponadto, rozszerzono zakaz prowadzenia przez przedsiębiorców działalności (niezależnie od miejsca prowadzenia działalności, dotyczy również „wizyt domowych”) m.in. związanej z prowadzeniem salonów fryzjerskich, kosmetycznych, tatuażu i piercingu. Zabroniono także prowadzenia usług hotelarskich, za wyjątkiem usług polegających na zakwaterowaniu osób objętych kwarantanną lub izolacją, wykonujących zawody medyczne, czy też wykonujących czynności zawodowe i służbowe.

5. Ograniczenie ilości klientów w obiektach handlowych

Zgodnie z nową regulacją, do każdego sklepu (zarówno małego, jak i wielkopowierzchniowego), a także do każdego lokalu usługowego może wejść maksymalnie tyle osób, ile wynosi iloczyn liczby wszystkich kas i liczby 3. Chodzi o wszystkie kasy w sklepie, a nie tylko te, które są czynne. W godzinach od 10:00 do 12:00 sklepy i punkty usługowe mogą przyjmować i obsługiwać jedynie osoby powyżej 65 roku życia. W pozostałych godzinach sklepy i lokale usługowe są dostępne dla wszystkich, w tym dla osób powyżej 65. roku życia.

6. Obowiązek zapewnienia rękawiczek lub środków do dezynfekcji rąk oraz obowiązek dezynfekcji stanowiska sprzedaży/obsługi

Na prowadzących obiekty handlowe nałożono obowiązek zapewnienia jednorazowych rękawiczek lub środków do dezynfekcji rąk. Ponadto, należy dezynfekować po każdym kliencie stanowisko obsługi lub stanowisko kasowe.

VI. ZMIANY W USTAWIE Z DNIA 15 WRZEŚNIA 2000 R. KODEKS

SPÓŁEK HANDLOWYCH ( DZ. U. z 2019, poz. 505) :

  1. Dodanymi do ksh następującymi przepisami: art. 208 §51 -53 ksh oraz 371 §3 1 -33 kshwprowadzono możliwość uczestniczenia w posiedzeniach zarządu zarówno spółki z o.o. (art. 208 §51-53 ksh) jak i spółki akcyjnej (art. 371 §31-33 ksh), przy wykorzystaniu środków bezpośredniego porozumienia się na odległość oraz wprowadzono możliwośćpodejmowania przez zarząd uchwał w trybie pisemnym lub przy wykorzystaniu środków bezpośredniego porozumienia się na odległość, a ponadto, na podstawie ww. przepisów, członkowie zarządu mogą brać udział w podejmowaniu uchwał zarząduoddając swój głos na piśmie za pośrednictwem innego członka zarządu.
  2. Takie samo rozwiązanie wprowadzono przy posiedzeniach rady nadzorczej spółki z o.o. (dodano art. 222 §11 ksh oraz zmieniono odpowiednio art. 222 § 3 i 4 oraz uchylono art. 222 §5 ksh) i spółki akcyjnej (dodano art. 388 § 11 ksh oraz zmieniono odpowiednio art. 388 §2 i 3 oraz uchylono art. 388 §4 ksh), z tym, że w przypadku rady nadzorczej dodano wymóg, zgodnie z którym, aby uchwała podjęta w wyżej określony sposób na posiedzeniu była ważna, konieczne jest, by co najmniej połowa członków rady wzięła udział w podejmowaniu uchwały, a wszyscy członkowie zostali powiadomieni o jej treści.
  3. Wprowadzono także możliwość udziału w zgromadzeniu wspólników spółek z o.o.(zmieniono art. 2341 ksh a w art. 238 ksh dodano § 3) oraz w walnych zgromadzeniach akcjonariuszy spółek akcyjnych (zmieniono art. 4065 ksh)przy wykorzystaniu środków komunikacji elektronicznej, bez konieczności, aby taki sposób przeprowadzenia posiedzenia był uregulowany w umowie/ statucie spółki. Udział w zgromadzeniu przy wykorzystaniu środków komunikacji elektronicznej obejmuje w szczególności dwustronną komunikację w czasie rzeczywistym lub wykonywanie osobiście lub przez pełnomocnika prawa głosu przed lub w toku zgromadzenia wspólników / walnego zgromadzenia akcjonariuszy. Koniecznym jest jednak stworzenie regulaminuzawierającego szczegółowe zasady udziału w takich zgromadzeniach.
  4. Zgodnie natomiast z art. 98 przedmiotowej ustawy (tj. tzw. tarczy antykryzysowej), w odniesieniu do zgromadzeń wspólników zwołanych przed dniem wejścia w życie ustawy, zwołujący je może postanowić o umożliwieniu uczestnictwa w nim w trybie, o którym mowa w art. 2341§1 ksh, tj. przy wykorzystaniu środków komunikacji elektronicznej, z zastrzeżeniem obowiązku poinformowania o tym w trybie przewidzianym dla zwołania zgromadzenia wspólników i nie później niż na 4 dni przed dniem odbycia zgromadzenia wspólników. W odniesieniu zaś do walnych zgromadzeń akcjonariuszy zwołanych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy (tj. tzw. tarczy antykryzysowej), zwołujący je może postanowić o umożliwieniu uczestnictwa w nim w trybie, o którym mowa w art. 406 5§1 ksh , tj. przy wykorzystaniu środków komunikacji elektronicznej, z zastrzeżeniem obowiązku poinformowania o tym w trybie przewidzianym dla zwołania walnego zgromadzenia akcjonariuszy i nie później niż na 4 dni przed dniem odbycia walnego zgromadzenia.

5. Ponadto, zgodnie z art. 15u przedmiotowej ustawy (tj. tzw. tarczy antykryzysowej), za szkodę wyrządzoną działaniem lub zaniechaniem sprzecznym z prawem lub postanowieniami umowy spółki, o której mowa w art. 293 § 1 albo art. 483 § 1 ksh, nie odpowiada wobec spółki członek zarządu, rady nadzorczej, komisji rewizyjnej oraz likwidator, który nie ustala lub nie dochodzi od strony umowy, o której mowa w art. 15r ust. 1 przedmiotowej ustawy – tj. umowy w sprawie zamówienia publicznego, w rozumieniu ustawy z dnia 29 stycznia 2004r. – Prawo zamówień publicznych (Dz. U. z 2019r. poz. 1843), należności powstałych w związku z niewykonaniem lub nienależytym wykonaniem umowy w sprawie zamówienia publicznego na skutek okoliczności związanych z wystąpieniem COVID-19, o którym mowa w art. 15r ust. 1 przedmiotowej ustawy lub zmienia umowę w sprawie zamówienia publicznego zgodnie z art. 15r ust. 4 przedmiotowej ustawy – tj. w szczególności zmiana terminu, sposobu wykonania umowy, zmiana zakresu świadczeń i wynagrodzenia wykonawcy.

Z kolei, w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 31 marca 2020 r. w sprawie określenia innych terminów wypełniania obowiązków w zakresie ewidencji oraz w zakresie sporządzania, zatwierdzania, udostępniania i przekazania do właściwego rejestru, jednostki lub organu sprawozdań lub informacji (Dz.U. z 2020 r. poz. 570) wprowadzono także zmianę przepisów ustawy z dnia 29 września 1994 r. (Dz. U. z 2019, poz. 351) o rachunkowości dotyczących terminu sporządzania sprawozdań finansowych – wydłuża się terminy na sporządzenie sprawozdań finansowych spółek kapitałowych o 3 miesiące (tj. odpowiednie przedłużenie o 3 miesiące terminów wskazanych w ustawie o rachunkowości jako moment zamknięcia ksiąg rachunkowych). Ponadto, o 3 miesiące przedłuża się także okres na sporządzenie sprawozdań z działalności spółek kapitałowych oraz sprawozdań z działalności grup kapitałowych i skonsolidowanych sprawozdań z płatności.

VII. POLITYKA DRUGIEJ SZANSY

Rządowy projekt ustawy o udzielaniu pomocy publicznej w celu ratowania lub restrukturyzacji przedsiębiorców dalej jest procedowany w Sejmie. Przewiduje on, że przedsiębiorcy muszą spełnić określone w ustawie przesłanki (m.in. niewypłacalność, utrata więcej niż połowy kapitału). Przedsiębiorcy mogą uzyskać na wniosek:

1. Pomoc na ratowanie – w formie pożyczki. Ma to na celu umożliwienie prowadzenia działalności na okres opracowania planu restrukturyzacji lub likwidacji działalności.

2. Tymczasowe wsparcie restrukturyzacyjne – w formie pożyczki w celu umożliwienia prowadzenia działalności przez czas niezbędny do wdrożenia działań przywracających zdolność konkurowania na rynku. By otrzymać wsparcie, przedsiębiorca musi przygotować uproszczony plan restrukturyzacji, w formie przewidzianej przez ustawę.

3. Pomoc na restrukturyzację – w formie pożyczki, objęcia udziałów lub akcji w podwyższonym kapitale zakładowym, obligacji lub zmiany terminów spłaty pożyczki/konwersji pożyczki na udziały lub akcje. Pomoc ma na celu realizację planu restrukturyzacji, umożliwiającego przywrócenie zdolności konkurowania na rynku. Przedsiębiorca musi przedstawić wiarygodny scenariusz alternatywny potwierdzający, że bez pomocy, zapobiegnięcie trudnościom społecznym lub przezwyciężenie niedoskonałości rynku byłoby niemożliwe lub osiągnięte w mniejszym zakresie.

VIII. ZAWIESZENIE POSTĘPOWAŃ SĄDOWYCH, ADMINISTRACYJNYCH I PODATKOWYCH ORAZ BIEGU TERMINÓW PRAWA MATERIALNEGO I PROCESOWEGO

Przewidziano kategorie spraw tzw. pilnych, które powinny być załatwiane przez organy i sądy, w czasie trwania stanu zagrożenia epidemią i epidemii COVID-19. Katalog tych spraw obejmuje sprawy karne, związane ze ściganiem sprawców przestępstw, zabezpieczeniem prawidłowego toku postępowania (sprawy aresztowe) oraz sprawy związane wykonaniem orzeczonych kar i środków karnych. Sprawy z zakresu prawa rodzinnego, związane z osobami małoletnimi, chorymi psychicznie, w których dobro tej osoby wymaga niezwłocznej interwencji właściwego organu lub sądu. Nadto sprawy, gdzie ustawa określa termin ich rozpatrzenia przez sąd oraz sprawy wniosków o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności. W pozostałych sprawach:

  1. W okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii postanowiono i nierozpoczynaniu, względnie zawieszeniu, biegu terminów prawa administracyjnego:
    1. a)  od zachowania których jest uzależnione udzielenie ochrony prawnej przed sądem lub organem,
    2. b)  do dokonania przez stronę czynności kształtujących jej prawa i obowiązki,
    3. c)  przedawnienia,
    4. d)  których niezachowanie powoduje wygaśnięcie lub zmianę praw rzeczowych orazroszczeń i wierzytelności, a także popadnięcie w opóźnienie,
    5. e)  zawitych, z niezachowaniem których ustawa wiąże ujemne skutki dla strony,
    6. f)  do dokonania przez podmioty lub jednostki organizacyjne podlegające wpisowi dowłaściwego rejestru czynności, które powodują obowiązek zgłoszenia do tego rejestru, a także terminów na wykonanie przez te podmioty obowiązków wynikających z przepisów o ich ustroju
  2. Jednakże w sytuacji gdy sąd lub organ uzna, że niepodjęcie czynności mogłoby spowodować niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia ludzi lub zwierząt, poważną szkodę dla interesu społecznego albo ze względu na grożącą niepowetowaną szkodę materialną, może wezwać obowiązanego do dokonania czynności w określonym zakresie i czasie. W takim przypadku obowiązany powinien wykonać obowiązek w oznaczonym w wezwaniu terminie. Istotne jest zatem dokładne zapoznanie się z treścią wezwania sądu lub organu, w szczególności zwrócenie uwagi czy zostały powołane powyższe okoliczności, skutkujące obowiązkiem wykonania wezwania, pomimo trwającego stanu zagrożenia epidemią lub epidemii.
  3. Analogicznie jak w pkt 1 i 2 powyżej, przewidziano brak rozpoczęcia, względnie zawieszenie, biegu terminów procesowych i sądowych, w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo epidemii, w:
    1. a)  postępowaniach sądowych, w tym sądowoadministracyjnych,
    2. b)  postępowaniach egzekucyjnych,
    3. c)  postępowaniach karnych,
    4. d)  postępowaniach karnych skarbowych,
    5. e)  postępowaniach w sprawach o wykroczenia,
    6. f)  postępowaniach administracyjnych,
  1. g)  postępowaniach i kontrolach prowadzonych na podstawie ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa,
  2. h)  kontrolach celno-skarbowych,
  3. i)  postępowaniach w sprawach, o których mowa w art. 15f ust. 9 ustawy z dnia 19listopada 2009 r. o grach hazardowych (Dz. U. z 2019 r. poz. 847 i 1495 oraz z 2020 r.poz. 284),
  4. j)  innych postępowaniach prowadzonych na podstawie ustaw

za wyjątkiem spraw uznanych za pilne.

4. Jeżeli wymaga tego interes publiczny lub ważny interes strony albo kontrolowanego lub niepodjęcie czynności mogłoby spowodować niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia ludzi lub zwierząt, poważną szkodę dla interesu społecznego albo ze względu na grożącą niepowetowaną szkodę materialną, sąd lub organ może zażądać od wezwanego dokonania czynności wskazanej w wezwaniu, mimo trwania okresu zagrożenia epidemią lub epidemii. Wezwany ma wtedy obowiązek dokonania czynności, dlatego należy zwracać szczególną uwagę na treść wezwania i zweryfikować czy organ lub sąd nie powołuje się na wyżej wskazane okoliczności.

  1. Bieg terminów:
    1. a)  na milczące załatwienie sprawy,
    2. b)  w innej sprawie, w której brak wyrażenia przez organ sprzeciwu, wydania decyzji,postanowienia albo innego rozstrzygnięcia uprawnia stronę lub uczestnika postępowania do podjęcia działania, dokonania czynności albo wpływa na zakres praw i obowiązków strony lub uczestnika postępowania,
    3. c)  na wyrażenie przez organ stanowiska albo wydanie interpretacji indywidualnej, z wyjątkiem indywidulanej interpretacji podatkowej,
    nie rozpoczyna się, a rozpoczęty ulega zawieszeniu na okres obowiązywania stanu zagrożenia epidemii albo epidemii.
  2. Pomimo możliwości faktycznego zawieszenia postępowań sądy i organy mogą wydawać decyzje, interpretacje, zaświadczenia, stanowisko, w toczących się i nowych sprawach. Tak samo podmioty mogą składać wnioski, żądania, pozwy, itp. pisma inicjujące postępowania, jak również pisma w toku prowadzonych postępowań. Ustawa wprost stanowi, że podjęte czynności w postępowaniach czy złożone pisma wywołują skutki prawne, dlatego rekomendujemy w miarę możliwości by dokonywać mimo wszystko przedmiotowych czynności, mimo braku formalnego biegu terminów. Wykonywanie tych czynności na bieżąco wyłącza również ryzyko uchybienia terminom, które rozpoczną bieg albo będą kontynuowały bieg po ustaniu okresów obowiązywania stanu epidemii. Kumulowanie niezałatwionych spraw może doprowadzić do zbyt dużej ich ilości w stosunku do pozostałego czasu niezbędnego na ich załatwienie gdy terminy na nowo rozpoczną bieg.
  3. W związku z wyżej omówionymi regulacjami, w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego oraz epidemii zawieszeniu ulegają przepisy o terminach załatwiania spraw, przepisy o bezczynności i przewlekłości postępowań. Uczestnicy tych postepowań nie mogą opierać środków zaskarżenia czy przeciwdziałania bezczynności na okolicznościach odnoszących się do braku podejmowania czynności przez sądy i organy w okresach stanu zagrożenia epidemicznego i epidemii.W przypadku wniosków o wydanie indywidualnych interpretacji podatkowych złożonych i nierozpatrzonych do dnia 1 kwietnia 2020 r. termin trzymiesięczny na wydanie interpretacji wydłużony zostaje o kolejne 3 miesiące, w sumie do 6 miesięcy. Minister Finansów, w drodze rozporządzenia, powyższy termin może wydłużyć o kolejne okresy, łącznie nie przekraczające kolejnych 3 miesięcy, a więc łącznie do 9 miesięcy.

IX. INNE

  1. Przesunięcie terminu wnoszenia opłat z tytułu użytkowania wieczystego oraz opłat z tytułu przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności do 30 czerwca 2020 r.
  2. Możliwość udzielenia ze środków Funduszu Pracy jednorazowej pożyczki na pokrycie kosztów prowadzenia działalności gospodarczej mikroprzedsiębiorcy w wysokości 5 tys. zł na okres nie dłuższy niż 12 miesięcy z 3-miesięcznym okresem karencji, z możliwością umorzenia w przypadku niezmniejszenia stanu zatrudnienia.
  3. Zmiany w zakresie umów o imprezę turystyczną – termin rozwiązania bądź odstąpienia od umowy skuteczny z mocy prawa po upływie 180 dni od dnia powiadomienia o odstąpieniu lub rozwiązaniu, możliwość skorzystania z vouchera na realizację imprezy turystycznej w przyszłości.
  4. Wstrzymanie, w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii,pobierania opłat abonamentowych oraz wynagrodzeń dla organizacji zbiorowego zarządzaniaprawami autorskimi lub prawami pokrewnymi wynikających z umowy, której przedmiotem jestkorzystanie z utworów lub przedmiotów praw pokrewnych lub pobór wynagrodzenia za takiekorzystanie, a wynagrodzenia te nie są określane jako wprost zależne od faktycznego przychodulub dochodu tego podmiotu za świadczenie przez niego usług w danym okresie. Trzeba spełnićokreślone warunki.

Kobiela Szczęsny Radcy Prawni